Aziz Nesin'in Kenan Evren'e Açtığı Tazminat Davasının Reddi

1980 askeri darbesinin ardından şekillenen siyasi atmosferde, yazar Aziz Nesin ile dönemin Cumhurbaşkanı Kenan Evren arasındaki hukuki mücadele Türk hukuk tarihine geçti. Nesin'in, Evren'in kendisine yönelik ifadeleri ve tutumları nedeniyle açtığı tazminat davası, dönemin yargı sisteminin devlet başkanlığı makamına tanıdığı geniş koruma kalkanını gözler önüne serdi.

Mahkeme, davanın reddine karar verirken 1982 Anayasası'nın cumhurbaşkanlarına tanıdığı dokunulmazlık zırhını temel aldı. Kararın gerekçesinde, bir cumhurbaşkanının görev süresi boyunca "vatan hainliği" suçlaması haricinde herhangi bir suçtan dolayı yargılanamayacağı ve kişisel davalara konu edilemeyeceği vurgulandı. Bu karar, o dönemde yürürlükte olan mutlak sorumsuzluk ilkesinin hukuki bir teyidi niteliğindeydi.

Bu dava ve reddi, Türkiye'de ifade özgürlüğü, sivil haklar ve hukuk devleti ilkeleri açısından uzun süre tartışılan bir emsal teşkil etti. Aziz Nesin'in bu girişimi, sivil aydınların askeri vesayet sonrası dönemde hukuki yollarla hak arama ve otoriteyi sorgulama çabalarının sembolik bir örneği olarak tarih kayıtlarına geçti.