HBB Televizyonu Yapımcılarına "Askerlikten Soğutma" Davasında Hapis Cezası

Türkiye'nin ilk özel televizyon kanallarından biri olan HBB'de (Has Bilgi Birikim) yayınlanan "Yüksek Tansiyon" adlı program, dönemin siyasi ve toplumsal meselelerini ele alan önemli yapımlar arasında yer alıyordu. Programın yapımcıları Erhan Akyıldız ve Ali Tevfik Berber, yayınlanan içeriklerde Türk Ceza Kanunu'nun o dönemdeki tartışmalı maddelerinden biri olan "halkı askerlikten soğutma" suçlamasıyla yargılandılar. Mahkeme sürecinin sonunda her iki televizyoncu da ikişer ay hapis cezasına mahkûm edildi.

Bu dava, Türkiye'de 1990'lı yılların medya ortamında basın özgürlüğü ve askeri vesayetin sınırlarını göstermesi açısından tarihsel bir öneme sahiptir. Özel yayıncılığın henüz emekleme aşamasında olduğu bu dönemde, ordunun toplumsal yapıda ve hukuk sistemindeki ağırlığı, gazetecilerin ve televizyon yapımcılarının askeri konuları ele alırken ciddi hukuki yaptırımlarla karşılaşmasına neden olmuştur.

Söz konusu karar, Türk medya tarihinde ifade özgürlüğü üzerindeki baskıların sembolik örneklerinden biri olarak kaydedilmiştir. Gazetecilerin mesleki faaliyetleri nedeniyle doğrudan hapis cezası alması, ilerleyen yıllarda Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi standartları çerçevesinde yapılacak olan hukuk reformlarının ve basın yasası değişikliklerinin de temel gerekçelerinden birini oluşturmuştur.