1905 Rus Devrimi'nin Başlangıcı: Kanlı Pazar Katliamı

1905 yılı başlarında Rusya İmparatorluğu, hem Japonya'ya karşı alınan ağır askeri yenilgiler hem de derinleşen ekonomik kriz nedeniyle toplumsal bir patlamanın eşiğine gelmişti. 22 Ocak 1905 tarihinde, Rahip Gapon önderliğindeki binlerce silahsız işçi; çalışma koşullarının iyileştirilmesi, sekiz saatlik iş günü ve siyasi reform taleplerini içeren bir dilekçeyi Çar II. Nikolay’a sunmak üzere Kışlık Saray’a doğru barışçıl bir yürüyüş başlattı.

Ancak Çar’ın birlikleri, kalabalığın yaklaşmasını bir tehdit olarak algılayarak savunmasız göstericilerin üzerine yaylım ateşi açtı. Tarihe 'Kanlı Pazar' olarak geçen bu trajik günde yaklaşık 500 işçi hayatını kaybetti, binlercesi ise yaralandı. Bu olay, Rus halkının Çar’a olan geleneksel bağlılığını ve güvenini tamamen sarsarak imparatorluk genelinde geniş çaplı grevlerin, köylü isyanlarının ve askeri ayaklanmaların başlamasına neden oldu.

Kanlı Pazar ile başlayan Birinci Rus Devrimi, monarşiyi kısıtlayan Ekim Manifestosu’nun yayımlanmasına ve Rusya'nın ilk parlamentosu olan Duma’nın kurulmasına yol açtı. Her ne kadar bu süreç mutlak monarşiyi tam anlamıyla yıkmasa da, 1917 yılında gerçekleşecek olan büyük Bolşevik Devrimi’ne giden yolun en önemli dönüm noktası ve tarihsel provası kabul edilmektedir.