Yılmaz Güney ve Cem Karaca'nın Vatandaşlıktan Çıkarılması

6 Ocak 1983 tarihinde yayımlanan Bakanlar Kurulu kararıyla, Türkiye'nin kültürel ve sanatsal hayatında derin izler bırakmış olan sinemacı Yılmaz Güney ve müzisyen Cem Karaca'nın da dahil olduğu on kişi vatandaşlıktan çıkarıldı. Karar, 12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından kurulan Milli Güvenlik Konseyi yönetimindeki baskıcı siyasi atmosferin bir sonucu olarak hayata geçirildi.

Bu dönemde, yurt dışına çıkan ve yapılan resmi çağrılara rağmen ülkeye dönmeyen pek çok aydın, sanatçı ve siyasetçi "vatana ihanet" veya "devlete karşı işlenen suçlar" gerekçeleriyle benzer yaptırımlara maruz kaldı. Yılmaz Güney o yıllarda Fransa'da sürgündeydi ve "Yol" filmiyle Cannes Film Festivali'nde büyük başarı kazanmıştı; Cem Karaca ise siyasi görüşleri nedeniyle Almanya'da yaşamını sürdürmekteydi.

Vatandaşlıktan çıkarma kararları, Türkiye'nin demokrasi ve hukuk tarihindeki tartışmalı uygulamalardan biri olarak kayıtlara geçti. Cem Karaca, 1987 yılında dönemin Başbakanı Turgut Özal'ın girişimleriyle Türkiye'ye dönerek vatandaşlığını geri alırken; Yılmaz Güney, 1984 yılında sürgünde hayatını kaybettiği için bu kararın iadesini göremedi. Bu olay, Türkiye'nin siyasi tarihinde sanatçıların maruz kaldığı baskıların en somut örneklerinden biri olarak hatırlanmaktadır.