Kenan Evren’in Kürtajın Dini ve Sosyal Boyutuna İlişkin Açıklaması

1980 askeri müdahalesi sonrası Türkiye'de devlet politikaları, modernleşme ve demografik kontrol ekseninde yeniden şekillenmiştir. Bu dönemde nüfus artış hızının kontrol altına alınması ve anne sağlığının korunması amacıyla kapsamlı bir nüfus planlaması seferberliği başlatılmıştır. 1983 yılında yürürlüğe girecek olan Nüfus Planlaması Hakkında Kanun'un hazırlık aşamasında, dönemin Cumhurbaşkanı Kenan Evren toplumsal direnci kırmak adına stratejik açıklamalarda bulunmuştur.

Evren, yaptığı konuşmalarda kürtajın sadece tıbbi bir müdahale değil, aynı zamanda sosyal bir ihtiyaç olduğunu vurgulamıştır. Konunun dini boyutuna dair yaptığı 'kürtajın günah olmadığı' yönündeki çıkış, İslam hukukundaki farklı yorumlara ve 'ruhun üflenmesi' süresine dair geleneksel görüşlere dayanarak halk nezdinde meşruiyet sağlama amacı taşımıştır. Bu söylem, devletin seküler yapısının dini argümanları toplumsal mühendislik projelerinde nasıl kullandığının önemli bir örneği kabul edilir.

Bu açıklamaların ardından 24 Mayıs 1983 tarihinde kabul edilen yeni kanunla, Türkiye'de gebeliğin 10. haftasına kadar kürtaj yapılması yasal hale getirilmiştir. Evren'in bu tutumu, Türkiye'de kadın hakları ve üreme sağlığı konularında devlet eliyle gerçekleştirilen en radikal yasal değişimlerden birinin zeminini oluşturmuş ve on yıllar sürecek bir tartışmanın fitilini ateşlemiştir.